Serwis o Finansach Przedsiębiorstw ANALIZA FINANSOWA

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Email Drukuj

Rozliczenie dotacji przedmiotowej

Dotacja to bardzo atrakcyjny instrument stanowiący bezzwrotne źródło finansowania przedsięwzięć inwestycyjnych. Uzyskanie dotacji poprzedzone jest koniecznością spełnienia wielu wymogów, wpływa ona jednak korzystnie na rozwój podmiotu uzyskującego dotację poprawiając jego pozycję konkurencyjną na rynku. Sposób ujmowania otrzymanej dotacji w księgach rachunkowych określony jest w ustawie o rachunkowości.

Środkom pieniężnym otrzymanym na sfinansowanie nabycia lub wytworzenia środków trwałych w tym także środków trwałych w budowie oraz prac rozwojowych odpowiadają rozliczenia międzyokresowe przychodów po pasywnej stronie bilansu. Wyjątkiem są sytuacje kiedy szczegółowe przepisy prawne regulujące gospodarkę finansową danej jednostki zawierają zapisy nakazujące ujmowanie otrzymanej dotacji jako zwiększenie kapitałów własnych. Sytuacja taka ma miejsce m.in. w przypadku spółdzielni mieszkaniowych, instytucji kultury, uczelni wyższych. W przypadku tych jednostek zaksięgowanie otrzymanej dotacji ma charakter jednorazowy i nie wymaga szerszego umówienia. W przypadku pozostałych podmiotów, które zobligowane są do ujmowania dotacji poprzez rozliczenia międzyokresowe zapisy księgowe są bardziej skomplikowane i rozłożone w czasie. 
Wartość, która ujęta została jako rozliczenie międzyokresowe przychodów, rozliczana jest w kolejnych latach amortyzowania środka trwałego w wysokości odpowiadającej wartości odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych środka trwałego, w części równej stopie dofinansowania środka trwałego. Okres rozliczania dotacji równy jest zatem okresowi amortyzacji środka trwałego. 

Szczegółowy sposób postępowania obrazuje poniższy przykład: 
Podmiot gospodarczy posiada pewność, że dotacja zostanie przekazana, będzie ona związana z przyszłymi okresami obrachunkowymi, środki pieniężne wpłyną w dniu podpisania umowy dotacji. Wartość inwestycji 1.000.000 zł. Stopa dofinansowania 60% - kwota dotacji 600.000 zł, stawka amortyzacyjna środka trwałego 20%.
W momencie podpisania umowy wartość środków pieniężnych wzrasta o 600.000 zł, wartość rozliczeń międzyokresowych również wzrasta o 600.000 zł, następne przy zakupie środka trwałego rzeczowe aktywa trwałe wzrastają o 1.000.000 zł, równocześnie przy założeniu, że za środek trwały zapłacono gotówką pomniejszamy wartość środków pieniężnych również o 1.000.000 zł. Środek trwały zostaje oddany do użytku z końcem okresu. Operacje te zawarto w tabeli w okresie "0". W okresach kolejnych następuje amortyzacja środka trwałego metodą liniową. W każdym z okresów wartość amortyzacji wynosi 200.000 zł, o taką kwotę pomniejszana jest wartość rzeczowych aktywów trwałych w kolejnych okresach. Rozliczenia międzyokresowe w okresie użytkowania środka trwałego również systematycznie zmniejszają swoją wartość. Każdego roku wartość ta pomniejszana jest o tę część odpisu amortyzacyjnego, która będzie odpowiadała udziałowi otrzymanej dotacji w zakupie środka trwałego. W przykładzie stawka dofinansowania wynosi 60%, wobec powyższego rozliczenia międzyokresowe pomniejszane są o kwotę 120.000 zł, tj. 60% z 200.000 zł. 
Spadkowi wartości rozliczeń międzyokresowych odpowiada w rachunku zysków i strat wartość pozostałych przychodów operacyjnych (amortyzacja w części otrzymanej dotacji nie stanowi kosztu uzyskania przychodu). Wpływa to na kształtowanie się poziomu wyniku netto. Z jednej strony mamy koszt w postaci amortyzacji tj. 200.000 zł, z drugiej pozostałe przychody operacyjne w kwocie 120.000 zł, po zbilansowaniu tych dwóch kwot otrzymujemy stratę netto, która ujęta jest w tabeli poniżej w kwocie -80.000 zł.

 

BILANS

0

1

2

3

4

5

AKTYWA

+600.000

-200.000

-200.000

-200.000

-200.000

-200.000

Rzeczowe aktywa trwałe

+1.000.000

-200.000

-200.000

-200.000

-200.000

-200.000

Środki pieniężne

+600.000 -1.000.000

PASYWA

+600.000

- 200.000

- 200.000

- 200.000

- 200.000

- 200.000

Zysk netto

-80.000

-80.000

-80.000

-80.000

-80.000

Rozliczenia międzyokresowe

+600.000

-120.000

-120.000

-120.000

-120.000

-120.000

 

Powyższe etapy księgowań mają zastosowanie, gdy dotacja wpływa przed oddaniem środka trwałego do użytkowania. W sytuacji gdy dotacja wpływa na rachunek po oddaniu środka trwałego do użytkowania należy odpisać w pozycji pozostałych przychodów operacyjnych kwotę dotacji odpowiadającej amortyzacji za ten okres.