Serwis o Finansach Przedsiębiorstw ANALIZA FINANSOWA

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Email Drukuj

Kapitał obrotowy

Jednym z podstawowych celów krótkoterminowych przedsiębiorstwa jest utrzymanie płynności, czyli zdolności do bieżącego regulowania zobowiązań. Płynność w przedsiębiorstwie może być pochodną odpowiedniej struktury bilansowej, w której występuje dodatnia wartość kapitału pracującego (kapitału obrotowego netto).

Kapitał pracujący stanowi różnicę pomiędzy aktywami obrotowymi a zobowiązaniami krótkoterminowymi. Wartość kapitału pracującego można wyznaczyć również jako różnicę kapitału stałego (kapitał własny oraz zobowiązania długoterminowe) i aktywów trwałych. Podstawowa zasada rachunkowości mówi iż każdy składnik majątku musi posiadać swoje źródło finansowania, aktywa równe są pasywom. Z tej zasady wynika, iż kapitał pracujący wyliczony według dwóch podanych wyżej metod da taki sam wynik.

Gdy w przedsiębiorstwie występuje dodatni kapitał pracujący, kapitał stały czyli kapitały własne i zobowiązania długoterminowe finansują aktywa trwałe w całości oraz finansują część majątku obrotowego. Zgodnie ze złotą zasadą finansową kapitał stały powinien być co najmniej równy wartości aktywów trwałych. Kapitał stały jest długoterminowo związany z przedsiębiorstwem powinien więc finansować aktywa trwałe czyli budynki, maszyny, które również są przez dłuższy okres związane z przedsiębiorstwem. Spełnienie tej zasady zapewnia bezpieczeństwo, przedsiębiorstwo do regulowania zobowiązań bieżących nie musi sprzedawać składników aktywów trwałych, konwersuje bowiem zapasy czy też należności na gotówkę, która pozwala regulować zobowiązania. Kapitał pracujący zabezpiecza przed ewentualnymi kłopotami w przypadku trudności ze zbytem produktów. Część niesprzedanych produktów finansowana może być właśnie kapitałem stałym.

Ujemna wartość kapitału pracującego zwiększa ryzyko konieczności sprzedaży aktywów trwałych, aby spłacić zobowiązania krótkoterminowe (majątek trwały finansowany jest zobowiązaniami krótkoterminowymi, które trzeba uregulować), sprzedaż aktywów trwałych jest procesem długotrwałym i nie zapewnia zdolności do regulowania zobowiązań w odpowiednio szybkim terminie.

Zasadą jest więc takie zarządzenie kapitałem obrotowym, aby wartość kapitału obrotowego była dodatnia. W zależności od branży czy specyfiki działalności mogą występować odstępstwa od tej zasady. Duże sieci handlowe finansują dużą część swojej działalności zobowiązaniami krótkoterminowymi i w ich przypadku kapitał pracujący przyjmuje zazwyczaj wartość ujemną..

W teorii nie występuje przedział optymalnej wartości kapitału pracującego do jakiego przedsiębiorstwo powinno dążyć, jego wartość powinna być wyższa od zera, jednak wartość ta nie może być zbyt wysoką. W tym przypadku przedsiębiorstwo lokuje nadwyżkowe środki pieniężne w nieefektywnym majątku obrotowym (zbyt dużym w stosunku do zobowiązań bieżących) zamiast realizować proces inwestycyjny w maszyny i urządzenia zwiększające wydajność przedsiębiorstwa.

Zwiększenie wartości kapitału pracującego może zostać osiągnięte dzięki spadkowi wartości zobowiązań krótkoterminowych lub poprzez wzrost majątku obrotowego. Wzrost wartości zapasów czy też należności wpływa jednak ujemnie na rentowność, pogarsza się bowiem efektywność wykorzystania majątku obrotowego. Wraz ze wzrostem kapitału pracującego następuje zatem spadek rentowności. Zarządzanie kapitałem pracującym powinno polegać na doborze optymalnej jego wartości w zależności od warunków otoczenia.

Wyższy kapitał obrotowy powinny posiadać przedsiębiorstwa, które nie mogą szybko zaciągnąć kredytu obrotowego. Natomiast w okresie trwałego ożywienia gospodarczego kapitał pracujący powinien spadać, gdyż powstaje możliwość większego korzystania z kredytów krótkoterminowych.

 
Reklama