Serwis o Finansach Przedsiębiorstw ANALIZA FINANSOWA

  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Email Drukuj

Jak analizować rentowność w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym? cz. 1

Ponieważ sprawozdanie skonsolidowane ma postać odmienną od typowego sprawozdania jednostkowego, może czasem budzić wątpliwości natury analitycznej jak interpretować pewne wielkości oraz np. w jaki sposób używać ich do wyznaczenia wskaźników finansowych.

Przypomnijmy, że w skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym uwzględnia się przede wszystkim jednostkę dominującą ale także co najmniej jedną jednostkę zależną. Należy mieć świadomość, że jednostka dominująca nie jest często jedynym właścicielem spółki zależnej (lub spółek zależnych). Istnieją jednocześnie inni współwłaściciele którzy również partycypują w uzyskiwanych dochodach jednostek zależnych.

Poniżej przedstawiamy przykładowe sprawozdanie skonsolidowane grupy kapitałowej X.

Skonsolidowany rachunek zysków i strat (w tys. zł)

Przychody netto ze sprzedaży

500 000

Koszty operacyjne

400 000

Wynik operacyjny

100 000

Koszty finansowe

30 000

Wynik brutto

70 000

Podatek dochodowy

20 000

Wynik netto, z tego:

50 000

- wynik dla właścicieli spółki dominującej

30 000

- wynik dla właścicieli mniejszościowych

20 000

 

Skonsolidowany bilans (w tys. zł)

Aktywa trwałe

300 000

Kapitał własny (w części dot. spółki dominującej)

200 000

Aktywa obrotowe

300 000

- kapitał zakładowy

100 000

- wynik netto

30 000

- inny kapitał

70 000

Kapitały mniejszości

25 000

Zobowiązania

375 000

Aktywa

600 000

Pasywa

600 000

 

Jak liczyć rentowność dla takiej grupy kapitałowej skoro mamy do czynienia z aż 3 rodzajami wyniku finansowego netto? Po pierwsze mamy do czynienia ze skonsolidowanym wynikiem netto wszystkich spółek (spółki-matki oraz spółek-córek) które tworzą grupę kapitałową. Po drugie: tą część wyniku skonsolidowanego przypadającego dla wszystkich akcjonariuszy spółki-matki. Wreszcie jest jeszcze wynik, który przypada dla właścicieli mniejszościowych spółek-córek. Ten ostatni z pewnością jednak możemy z góry odrzucić bo jest to tylko część wyniku wszystkich spółek tworzących grupę, ale przede wszystkim nie ma w niej w ogóle wyniku spółki dominującej, bo dotyczy tylko spółek zależnych (ewentualnie stowarzyszonych).

Poza głównym nurtem naszego artykułu, przy okazji możemy podkreślić ważną kwestię, że może zdarzyć się sytuacja, iż cała grupa wygenerowała zysk to dla udziałowców mniejszościowych przypada strata, a dzieje się tak w przypadku gdy spółki w których ci udziałowcy są właścicielami wygenerowały ujemny wynik. Co więcej, zarówno zysk jak i strata dla właścicieli mniejszościowych, może oznaczać, że część z nich (w przypadku ich rozproszenia) mogła uzyskać zysk a inna część - stratę.

Wróćmy, jednak do tematu rentowności grupy kapitałowej. Pozostaje nam zatem albo wynik całościowy wszystkich jednostek składowych albo wynik grupy przypadający dla właścicieli spółki dominującej. Trzeba jednak przyznać że odpowiedź na pytanie, który jest właściwy dla wyliczenia rentowności, nie jest prosta i jednoznaczna. Wynik całościowy (w naszym przypadku 50.000.000 zł) wydaje się na pierwszy rzut oka najbardziej naturalną wielkością do wyznaczenia rentowności całej grupy. I tak rzeczywiście jest, że z punktu widzenia całego ?podmiotu? jaki stanowi grupa kapitałowa (a więc wszystkie składające się na nią spółki, bez względu kto jest ich właścicielem), całkowity wygenerowany przez te spółki wynik jest podstawą wyznaczania rentowności tak rozumianej grupy. Trzeba jednak zaznaczyć, że w przypadku wyznaczania rentowności kapitału własnego trzeba wówczas wziąć pod uwagę nie tylko kapitał własny przypadający na spółkę dominującą, ale również tzw. kapitały mniejszości tj. przypadające na mniejszościowych udziałowców jednostek zależnych. Stąd poziom wskaźników rentowności wyglądać będzie jak poniżej:

rentowność netto = wynik netto/przychody = 50.000/500.000 = 10%

rentowność kapitału = wynik netto/kapitały własne = 50.000/225.000 = 22,2%

rentowność majątku (aktywów) = wynik netto/aktywa = 50.000/600.000 = 8,3%


 
Reklama